Na de inspirerende eerste avond van de driedelige masterclass door Martijn Aslander, georganiseerd door DPG Media, was het gister tijd voor de tweede sessie. In mijn vorige blogpost besprak ik al het kernprobleem van informatievoorziening. Tijdens de tweede avond doken we verder de diepte in. De focus van de avond: hoe ziet een Personal OS (Personal Operating System) eruit?
Gevangen in de fysieke metafoor
De basisobservatie achter de vondsten van Martijn is: “We bouwen computersystemen alsof we kasten bouwen.” Sinds de introductie van de pc hebben we de structuur van het fysieke, ouderwetse kantoor simpelweg gekopieerd naar ons beeldscherm. We werken met ‘mappen’, ‘submappen’ en statische ‘documenten’.
Het probleem hiervan? We proberen vloeibare, dynamische informatie op te sluiten in een rigide, digitale archiefkast. Het resultaat is een gigantische overmaat aan documenten die tientallen keren gekopieerd worden (kopieën van kopieën), waardoor niemand binnen een organisatie meer weet wat de ‘single source of truth’ is.
Dit leidt tot wat Aslander ‘informeel bureaucratisme’ noemt. Organisaties worden volledig overvallen door de werkelijkheid zodra er een crisis uitbreekt (denk aan de asielcrisis) of wanneer er complexe informatie-uitvragen liggen, zoals parlementaire enquêtes of Woo-verzoeken (Wet open overheid). Systemen lopen vast omdat de informatie letterlijk gevangen zit in de documenten waarin ze zijn opgeslagen.
De Paradigmashift: Van documenten naar vloeibare data
De belangrijkste verschuiving in het denken van Aslander is dat we moeten stoppen met het opslaan van informatie in traditionele documenten. Een document is feitelijk 100% legacy; het is de statische verpakking van informatie. De echte waarde zit echter in de losse data-elementen binnen die verpakking. We moeten bewegen van documenten naar een continu vloeiend ecosysteem van informatie-eenheden.
Martijn schets de volgende hiërarchie:
- Signalen & Data: De losse, ruwe prikkels en datapunten.
- Informatie: Gestructureerde data voorzien van context.
- Kennis: Informatie die intern gekoppeld, doorleefd en begrepen is.
- Wijsheid: Het vermogen om die kennis effectief en moreel juist toe te passen.
Om deze transitie te maken, moeten we streven naar 100% data, 0% documenten. Moderne netwerktools (zoals Anytype, Notion, Obsidian of Logseq) maken dit mogelijk. Hierin bestaan documenten niet meer als afgesloten bestanden, maar als verzamelingen van losse, vloeibare en herbruikbare informatieblokken (nodes) in een persoonlijk of gezamenlijk kennisnetwerk.
Het Stappenplan voor jouw Personal OS
Het idee van een persoonlijk besturingssysteem klinkt fantastisch, maar hoe bouw je zoiets concreet op? Na de masterclass heb ik Gemini gevraagd om een stappenplan te genereren op basis van Martijns filosofie:
Laag 1: De Fundering (Opslag & Toekomstbestendig)
Zorg dat je data lokaal en tekstgebaseerd is. Gebruik programma’s zoals Obsidian of Logseq die werken met platte Markdown-bestanden (.md). Hierdoor ben je nooit afhankelijk van een specifieke softwareleverancier (geen vendor lock-in). Als een cloud-tool ermee ophoudt of de prijzen verdubbelt, blijft jouw data gewoon lokaal op jouw computer staan en is deze altijd toegankelijk.
Laag 2: Ontwerp je Ontologie (De Structuur)
In plaats van een diepe mappenstructuur waarin bestanden voorgoed verdwijnen, definieer je de belangrijkste ‘bouwstenen’ (entiteiten) van jouw leven en werk. Richt je op de core-elementen:
- Personen: Met wie spreek je, wie bezit welke expertise?
- Projecten / Taken: Waar ben je concreet mee bezig?
- Bronnen: Boeken, artikelen, podcasts, video’s of wetgeving.
- Gebeurtenissen: Meetings, telefoongesprekken, masterclasses.
Laag 3: Verbind de Elementen (De Graph)
Dit is waar het netwerk tot leven komt. Door gebruik te maken van bi-directionele links (interne hyperlinks die automatisch twee kanten op werken) verbind je de entiteiten met elkaar. Een notitie van een gesprek met een persoon koppel je direct aan een specifiek project én aan een bronartikel dat ter sprake kwam. Zo ontstaat er een visueel, organisch netwerk (een (knowledge) ‘graph’) in plaats van een lineaire map.
Laag 4: Automatiseer & Verrijk (De AI- & Outputlaag)
Zodra je data gestructureerd en onderling verbonden is, kun je AI-tools (zoals Gemini) inzetten als je persoonlijke, digitale bibliothecaris. De AI zoekt niet langer op het openbare, vaak vervuilde internet, maar geeft antwoord en legt verbanden op basis van jouw eigen, gevalideerde kennisnetwerk. En zoals Martijn beweert: dit persoonlijke OS ontlast je biologische brein en vergroot je denkkracht exponentieel.
Hoe begin je hier vandaag nog mee?
Je hoeft je huidige werkwijze niet morgen direct volledig om te gooien. Begin klein en organisch:
- Download Obsidian: Het is gratis, snel en slaat alles lokaal op.
- Maak een handvol basismappen of tags aan: Bijvoorbeeld
/Personen,/Projecten,/Bronnenen/Notities. - Start met een dagelijks logboek (Daily Notes): Schrijf elke dag kort op wat je doet, wie je spreekt en welke inzichten je opdoet. Gebruik dubbele rechte haken
[[ ]]om direct links te leggen naar personen of projecten (bijv.Gesproken met [[Martijn Aslander]] over [[Personal OS]]).
Op naar avond 3
Mijn perspectief op data begint langzaam te kantelen. We moeten stoppen met het bouwen van digitale archiefkasten en beginnen met het werken aan een persoonlijk kennis-ecosysteem. Door je data uit de documenten te halen, creëer je rust, overzicht en een enorme voorsprong. Ik kan niet wachten om te zien hoe we deze puzzel tijdens de derde en laatste avond gaan leggen!
Leave a Reply