{"id":1075,"date":"2025-11-03T08:30:10","date_gmt":"2025-11-03T08:30:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vanpopta.com\/?p=1075"},"modified":"2025-11-06T13:38:02","modified_gmt":"2025-11-06T13:38:02","slug":"echt-of-nep-hoe-ai-onze-werkelijkheid-ons-werk-en-ons-zelf-hervormt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vanpopta.com\/?p=1075","title":{"rendered":"Blijf Echt in tijden van AI"},"content":{"rendered":"\n<p>Twee weken geleden las ik in <em>de Volkskrant<\/em> <a href=\"https:\/\/www.volkskrant.nl\/binnenland\/ons-denken-wordt-door-ai-vervormd~b329815d\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">een interview met<\/a> Sander Duivestein over hoe hij AI inzet voor zijn werk. Toevallig kregen we gisteren, tijdens de tweede dag van de leergang Digitale Transformatie, zijn boek <em>Echt Nep<\/em> als literatuur uitgereikt ter voorbereiding op het gastcollege van Duivestein over de vraag: <strong>wat is nog echt in een wereld waar AI onze werkelijkheid, ons werk en zelfs ons zelfbeeld hervormt?<\/strong> Zijn inzichten hielpen me om wederom kritisch naar de rol van technologie te kijken \u2014 en naar mezelf. In deze blog een korte weergave van het gastcollege.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignright size-large\"><a href=\"http:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1080\" style=\"aspect-ratio:1;object-fit:cover\" srcset=\"https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1-576x1024.jpg 576w, https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1-169x300.jpg 169w, https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1-768x1365.jpg 768w, https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1-864x1536.jpg 864w, https:\/\/www.vanpopta.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Afbeelding-van-WhatsApp-op-2025-11-02-om-20.45.56_44ca86c1.jpg 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Van Cyclisch naar Kaleidoscopisch: De Vervorming van Ons Denken<\/h4>\n\n\n\n<p>Duivestein, verbonden aan het Verkenningsinstituut van Sogeti, schetste een beeld van een wereld in transitie. Waar we eerst dachten in cycli (seizoenen, generaties) en later in lineaire vooruitgang, leven we nu in een <strong>kaleidoscopische realiteit<\/strong>: elke draai aan de lens toont een nieuwe, onvoorspelbare patronen. Nicolas Carr waarschuwde al voor de <strong>vervlakking<\/strong> van ons denken door technologie, maar volgens Duivestein gaat het verder: we zien nu <strong>versplintering<\/strong> (elk zijn eigen waarheid) en <strong>vervreemding<\/strong> (het verlies van gedeelde realiteit).<\/p>\n\n\n\n<p>Hij illustreerde dit met de DIKW-piramide (Data, Informatie, Kennis, Wijsheid), die onder druk staat. AI voedt ons met data en informatie, maar <strong>kennis en wijsheid<\/strong> blijven menselijk domein. Toch? Want wat als AI niet alleen onze teksten schrijft, maar ook onze gedachten vormgeeft?<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">AI als Hoofdredacteur, Complottheoreticus en Creatieve Partner<\/h4>\n\n\n\n<p>Duivestein deelde hoe hij zelf experimenteert met AI:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Column\/artikel schrijven zonder AI<\/strong> (kost \u00e9\u00e9n dag) versus <strong>schrijven met AI<\/strong> (kost drie dagen, levert meerdere artikelen en vervolgens AI inzetten als hoofdredacteur om tot 1 artikel te komen).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Beter beargumenteren<\/strong> door AI \u2014 al leidt dat soms tot meer \u201cdoodsbedreigingen\u201d in de reacties.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Meer graven<\/strong> met AI: dieper, sneller, maar ook: wie bepaalt wat relevant is?<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Hij noemde het voorbeeld van een student die de complottheorie <a href=\"https:\/\/www.nytimes.com\/2021\/12\/09\/technology\/birds-arent-real-gen-z-misinformation.html\"><em>Birds Aren\u2019t Real<\/em> <\/a>bedacht als satire, maar die vervolgens door velen voor waar werd aangenomen. Of de <em>Flat Earth Society<\/em>, die dankzij algoritmes meer aanhang krijgt dan ooit. <strong>Wat is echt, wat is nep?<\/strong> Nepinformatie voedt onze gevoelens, en gevoelens worden werkelijkheid.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><em>\u201cDe dot.com-bubble was een puistje vergeleken bij de huidige AI-bubble.\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Investeringen in AI-bedrijven zijn gigantisch, maar de toepassingen richten zich vooral op <strong>entertainment<\/strong> (nepmuziek, deepfake-films) en niet op maatschappelijke uitdagingen. OpenAI\u2019s missie was ooit \u201cAI voor iedereen\u201d, maar de realiteit is: <strong>alles draait om commercie<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">De Vibe Shift: Van Snapchat Dysmorphia tot Agentic AI<\/h4>\n\n\n\n<p>We leven in een tijdperk van <strong>versnelling<\/strong>. Wat trending is, bepaalt onze aandacht. Fysieke werkelijkheid wordt ondergeschikt aan de digitale. Jongeren passen hun uiterlijk aan op basis van Snapchat-filters (<em>Snapchat Dysmorphia<\/em>), en AI wordt steeds meer een <strong>operating system<\/strong> voor ons leven:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Boomers<\/strong> gebruiken ChatGPT als vervanger van Google.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Millennials<\/strong> zien het als personal advisor.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Alpha\u2019s<\/strong> (de nieuwe generatie) groeien op met AI als vanzelfsprekend onderdeel van hun team.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Volgens Duivestein gaan we naar een toekomst van <strong>Human-Agent Teams<\/strong>, waarbij AI niet alleen assisteert, maar <strong>samenwerkt<\/strong>. Maar wie is dan nog de baas? En wat als AI ons gedrag gaat nabootsen \u2014 en wij vervolgens AI gaan nabootsen?<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Human with Assistant<\/strong> &#8211; AI als hulpmiddel (zoals een rekenmachine).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Human-Agent Teams<\/strong> &#8211; AI als teamlid, met eigen taken en verantwoordelijkheden.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Human-Led, Agent-Operated<\/strong> &#8211; AI voert uit, de mens bepaalt de richting.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Digital Darwinism: Veranderen of Verdwijnen<\/h4>\n\n\n\n<p>Duivestein\u2019s boodschap was helder. <strong>Kritisch nadenken<\/strong> over de wijze waarop AI ingezet wordt is belangrijker dan \u201cAI First\u201d. Maar ook: <strong>wendbaarheid<\/strong> is de enige overlevingsstrategie. Omdat het gaat over &#8216;van A naar Anders&#8217; moet je blijven experimenteren. <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Tot slot:<\/strong> AI is geen toekomstmuziek, maar <strong>nu<\/strong>. De vraag is niet of we het gebruiken, maar <strong>hoe<\/strong>. Hoe blijven we mens in een wereld waar alles maakbaar is? Hoe voorkomen we dat we dommer worden in plaats van slimmer?<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Vraag aan jou:<\/strong> Hoe gebruik jij AI in je werk? Als tool, als teamlid, of als hoofdredacteur? Deel je ervaringen, wat wordt jouw volgende experiment?<\/p>\n\n\n\n<p><em>Dit artikel is geschreven met hulp van Le Chat (Mistral).<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Twee weken geleden las ik in de Volkskrant een interview met Sander Duivestein over hoe hij AI inzet voor zijn werk. Toevallig kregen we gisteren, tijdens de tweede dag van de leergang Digitale Transformatie, zijn boek Echt Nep als literatuur uitgereikt ter voorbereiding op het gastcollege van Duivestein over de vraag: wat is nog echt [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[116,138],"tags":[119,139,120],"class_list":["post-1075","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ai","category-digitale-transformatie","tag-ai","tag-digitale-transformatie","tag-transformatie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1075","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1075"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1075\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1082,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1075\/revisions\/1082"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanpopta.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}